Met de trein vanuit Brussel Europa in

Wie in Vlaanderen woont, zit voor treinreizen op een bevoorrechte plek. Vanuit Brussel-Zuid vertrekken hogesnelheidstreinen naar Frankrijk, Nederland, Duitsland en het Verenigd Koninkrijk. Wie van Antwerpen, Gent of Brugge vertrekt, neemt eerst een binnenlandse trein naar Brussel en stapt daar over, al rijden sommige internationale treinen ook via Antwerpen.

Het grote voordeel van de trein is dat de reis van centrum tot centrum loopt. Er is geen rit naar een luchthaven buiten de stad, geen lange veiligheidscontrole, en de bagage blijft gewoon in het rek boven de zetel. Onderweg is er tijd om te lezen, te werken of door het raam te kijken hoe het landschap verandert.

Parijs, Amsterdam, Keulen en Londen

Parijs is de klassieker. De hogesnelheidslijn brengt reizigers van Brussel-Zuid naar Paris-Nord, midden in de stad, met de metro meteen onder het station. Voor een weekend of zelfs een daguitstap is dat een handige verbinding. Ook Amsterdam ligt dichtbij: de internationale treinen stoppen onderweg in Antwerpen en Rotterdam en eindigen in Amsterdam Centraal, aan het IJ.

Richting Duitsland gaat het via Luik en Aken naar Keulen. Wie in Köln Hauptbahnhof uitstapt, staat letterlijk naast de dom, wat de aankomst bijzonder maakt. Vanuit Keulen gaan treinen verder naar Frankfurt en de rest van Duitsland, en van daaruit naar Zwitserland, Oostenrijk of Zuid-Duitsland.

Londen is een verhaal apart. De trein rijdt door de Kanaaltunnel naar St Pancras, en omdat het Verenigd Koninkrijk geen deel uitmaakt van de Schengenzone, vinden paspoort- en bagagecontroles vooraf plaats in Brussel-Zuid. Dat betekent dat men ruim voor vertrek in het station moet zijn, zoals op een kleine luchthaven, en dat een geldig paspoort nodig is.

Een treinreis begint niet in een vertrekhal buiten de stad, maar op een perron midden in Brussel, en eindigt naast een kathedraal of aan een gracht.

Nachttreinen: slapen terwijl het landschap voorbijglijdt

Nachttreinen beleven al een paar jaar een heropleving. Wie 's avonds instapt, slaapt in een couchette of slaaprijtuig en wordt 's ochtends wakker in een andere stad, zonder een hotelnacht of een verloren reisdag. Vanuit Brussel zijn er verbindingen richting Duitsland en Centraal-Europa, en via Parijs, Keulen of Amsterdam komen nog andere bestemmingen in beeld, tot in de Alpen, Italië of Scandinavië toe.

Het aanbod verandert wel geregeld. Operatoren starten nieuwe lijnen, andere worden tijdelijk stilgelegd door werken of opnieuw ingepland. Wie een nachttrein wil nemen, kijkt daarom het best ruim op voorhand wat er rijdt in de gewenste periode, want de slaapplaatsen raken snel volgeboekt, zeker rond de vakanties.

• Een zitplaats is de eenvoudigste optie, maar slapen lukt er slechts half.
• Een couchette biedt een ligplaats in een coupé met vier of zes bedden, vaak gedeeld met andere reizigers.
• Een slaaprijtuig heeft kleinere coupés met echte bedden en meestal een eigen wastafel.
• Een klein zakje met oordopjes, een slaapmasker, water en een tandenborstel maakt de nacht een stuk aangenamer.

Hoe een treinreis plannen

Voor één bestemming volstaat meestal een rechtstreeks ticket bij de spoorwegmaatschappij die de lijn uitbaat of via de NMBS. Hogesnelheidstreinen werken met verplichte reservering, en vroeg boeken loont vaak. Voor een langere reis met meerdere steden kan een Interrailpas interessant zijn: daarmee reist men een aantal dagen binnen een bepaalde periode op het grootste deel van het Europese spoornet, al blijft een plaatsreservering op veel snelle treinen en nachttreinen nodig.

Bij overstappen is speling belangrijk. Een internationale reis met twee of drie treinen loopt soms vertraging op, en een aansluiting van tien minuten is dan krap. Wie een ruimere overstap kiest, heeft tijd voor een koffie of een korte wandeling door een stad die anders alleen vanuit het raam te zien zou zijn. Bij doorgaande tickets op één boeking zijn reizigers bovendien beter beschermd als een aansluiting wordt gemist.

De trein is niet voor elke reis de snelste keuze, maar wel vaak de rustigste. Wie het traject als deel van de reis beschouwt in plaats van als tijd die overbrugd moet worden, ervaart Europa op een manier die met het vliegtuig niet mogelijk is.