Een weekend in de Ardennen buiten het hoogseizoen

In juli en augustus zijn de Ardennen een speeltuin: kajaks op de Ourthe, files in de stadjes, volle terrassen. Buiten die maanden verandert het beeld. In het voorjaar en het najaar, en zelfs in de winter, is het stil in de dalen. De mist hangt 's ochtends laag boven de rivieren, de bossen ruiken naar mos en blad, en op de wandelpaden komt men vooral andere wandelaars met modderige schoenen tegen.

Voor een weekend vanuit Vlaanderen zijn drie plaatsen bijzonder geschikt: Durbuy, La Roche-en-Ardenne en Bouillon. Ze liggen te ver uit elkaar om ze in één weekend grondig te verkennen, dus de meeste bezoekers kiezen er één als uitvalsbasis en houden de andere voor een volgende keer.

Durbuy: klein stadje aan de Ourthe

Durbuy noemt zichzelf graag de kleinste stad ter wereld, een titel die teruggaat op de stadsrechten die het in de middeleeuwen kreeg. Het oude centrum is een handvol straatjes met grijze natuurstenen huizen, een kasteel aan de rivier en een park met in vorm gesnoeide buxusfiguren. In het hoogseizoen is het er druk, maar op een grijze novemberzaterdag is het een heel ander dorp, waar de geur van houtvuur door de steegjes trekt.

Rond Durbuy liggen mooie wandelingen langs de Ourthe en over de heuvels erboven. De rotsformatie van de Falize, met haar schuin opgeplooide lagen, is vanaf de oever goed te zien en toont hoe de aardkorst hier ooit is geplooid. Wie verder wil, stapt via de omliggende gehuchten door weiden en bossen, met telkens zicht op de vallei.

La Roche-en-Ardenne: kasteelruïne en diepe meanders

La Roche-en-Ardenne ligt in een diepe bocht van de Ourthe, met een kasteelruïne op de rots boven het stadje. Het is een uitstekende basis voor wie vooral wil stappen: de heuvels rondom zijn steil, de bossen uitgestrekt en de uitzichtpunten talrijk. De wandelingen hier zijn stevig, met flinke hoogteverschillen, en beloningen in de vorm van uitzichten over de kronkelende rivier.

Het stadje draagt ook de sporen van de Slag om de Ardennen in de winter van 1944-1945, toen het zwaar werd beschadigd. Een museum en een tank aan de rand van het centrum herinneren daaraan. Na een lange wandeling is een stevige maaltijd met Ardense ham, wild in het najaar of een forel uit de streek de logische afsluiter, met een donker streekbier erbij.

In november is de Ourthe geen zomerse speelrivier meer, maar een donkere, snelle stroom die het dal helemaal voor zichzelf opeist.

Bouillon en de lussen van de Semois

Helemaal in het zuiden, vlak bij de Franse grens, ligt Bouillon. Het kasteel van Bouillon, verbonden met de naam van Godfried van Bouillon, is een van de oudste en best bewaarde burchten van het land. De gangen en zalen zijn in het laagseizoen rustig te bezoeken, en vanaf de muren is goed te zien hoe de Semois het stadje in een bijna gesloten lus omsluit.

De Semois is de rivier van de grote meanders. Rond Bouillon, Rochehaut en Frahan beschrijft ze lussen die vanaf de uitzichtpunten bijna onwerkelijk lijken. Het bekende uitzicht over het Graf van de Reus, een heuvel die door een meander bijna helemaal wordt omsloten, ligt bij Botassart. Wandelingen in deze streek zijn niet lang maar wel steil, en de paden langs de oever zijn na regen glibberig.

Hoe het weekend in te delen

Een praktische indeling: vrijdagavond aankomen en meteen in de streek eten, zaterdag een lange wandeling met een picknick of een middagstop in een dorpscafé, en zondag een korter rondje en een bezoek aan het kasteel of het stadje zelf. Wie in Durbuy logeert, kan op zondag nog richting Hotton of Barvaux rijden. Vanuit La Roche ligt het hoogveen van het Plateau des Tailles op korte afstand. Vanuit Bouillon is een rit langs de Semois via Vresse en Alle een mooie afsluiter.

Buiten het hoogseizoen zijn de Ardennen geen afgezwakte versie van de zomer, maar een eigen bestemming. Wie houdt van stilte, stevig stappen en een warme kachel na afloop, vindt er in een weekend wat elders een hele week vraagt.